Apeldoorn houdt miljoenen over: rekenkamer wil betere grip op gemeentegeld

Door Daryl de Jonge

In alle acht onderzochte jaren, van 2017 tot en met 2024, sloot Apeldoorn de jaarrekening af met een positief resultaat. Ook in 2025 bleef meer geld over dan verwacht. De lokale analyse maakt deel uit van een landelijk onderzoek waaraan 138 gemeenten deelnamen.

Het verschil was in 2025 aanzienlijk. In de tussentijdse rapportage van oktober verwachtte de gemeente een positief resultaat van 82.000 euro. Uiteindelijk werd dat 20,7 miljoen euro. De raad was in december 2025 al geïnformeerd over de gunstiger financiële ontwikkeling.

Volgens de jaarstukken viel vooral het tekort binnen het sociaal domein lager uit dan in het najaar was voorzien. Daarbij speelden onder meer een aanvullende rijksvergoeding voor jeugdzorg, maatregelen om jeugdzorgtekorten terug te dringen en lagere Wmo-lasten een rol.

De rekenkamer noemt verschillende oorzaken voor onderbesteding in Apeldoorn. Extra geld van het Rijk komt soms laat in het jaar beschikbaar. Ook kunnen vergoedingen hoger zijn dan de werkelijk gemaakte kosten, zoals bij de opvang van Oekraïners. Daarnaast kunnen rente-inkomsten meevallen.

Bij investeringen speelt volgens het onderzoek een te optimistische planning. Problemen met stikstof, een vol elektriciteitsnet of onvoldoende capaciteit kunnen projecten vertragen. Het onderzoek noemt onder meer verkeer, woningen, riolering, schoolgebouwen en sportaccommodaties.

Een positief jaarresultaat betekent daardoor niet automatisch dat het hele overschot bestaat uit geld voor onuitgevoerde plannen. Hogere inkomsten, lagere kosten en uitgestelde werkzaamheden kunnen allemaal bijdragen. Voor inwoners is vooral van belang of beloofde voorzieningen en projecten op tijd worden gerealiseerd.

De rekenkamer adviseert om de raad eerder bruikbare financiële informatie te geven, realistischer te begroten en duidelijker te bepalen welke projecten voorrang krijgen. Als werk vertraging oploopt, moet de gemeente bekijken of andere projecten naar voren kunnen.

Het college schrijft in zijn bestuurlijke reactie van 15 september dat het de problemen herkent. Het benadrukt tegelijk dat rijksbijdragen moeilijk te voorspellen zijn. Volgens het college beschrijft het woord onderbesteding niet iedere meevaller goed, omdat het soms vooral om extra inkomsten gaat.

De raad ontvangt inmiddels twee bestuurlijke rapportages per jaar. Daarnaast is een nieuw financieel systeem voorzien per 1 januari 2027. De rekenkamer verwacht dat dit kan helpen bij betere analyses, maar vindt ook realistischer ramingen en betere informatie over afwijkingen nodig.

Er wordt minder geld benut dan voorzien. Dat kan doordat werk later wordt uitgevoerd, goedkoper uitvalt of extra beschikbaar gekomen geld niet volledig wordt ingezet.

Nee. Het resultaat over 2025 hangt ook samen met hogere inkomsten en kosten die lager uitvielen dan eerder verwacht, onder meer in het sociaal domein.

De rekenkamerbrief Onderbesteding in Apeldoorn staat op de website van de gemeente. De bestuurlijke reactie van het college is als bijlage opgenomen.

Voor meer nieuws kunt u Apeldoorn Nieuws toevoegen op uw social media kanalen. Ook kunt u lid worden van onze nieuwsbrief. En kunt u ons via push-meldingen op uw beeldscherm krijgen. Ook voor regionaal nieuws kunt u terecht bij de buren. Harderwijk Nieuws en Nunspeet Nieuws en Ermelo Nieuws. Adverteren kan natuurlijk ook! Adverteren op nieuwspagina op Facebook met meer dan 8500 volgers? Mail dan naar [email protected] of bel naar 06–36454332. Heb je nieuws? Mail dan naar [email protected]. Je kunt de redactie bereiken via deze mail of bel naar 06-42022831. Bronnen: Rekenkamer Apeldoorn – Onderbesteding in Apeldoorn, september 2026, inclusief bestuurlijke reactie van 15 september 2026; Gemeente Apeldoorn – Jaarstukken 2025, algemeen en financieel resultaat;